Dòng tiền là gì? Cách quản trị dòng tiền hiệu quả

0
Kiến thức tài chính

Dòng tiền là gì?

Khái niệm về dòng tiền

Khái niệm về dòng tiền

Dòng tiền có thể được hiểu một cách đơn giản là sự di chuyển, dòng vào, dòng ra hoặc (thu và chi) của tiền mặt trong một doanh nghiệp. Dòng tiền đề cập đến dòng tiền thuần và dòng tiền ròng. Cách dễ nhất để quản lý dòng tiền của doanh nghiệp là quá trình theo dõi, phân tích và tối ưu hóa tiền mặt nhận được bằng cách thu được tiền mặt trừ đi chi phí tiền mặt. 

Các khái niệm liên quan đến dòng tiền

Dòng tiền thuần là gì?

Dòng tiền thuần trong tiếng anh là Free cash flow to the firm (viết tắt là FCFF). Dòng tiền thuần của doanh nghiệp được tạo ra từ hoạt động kinh doanh thuộc về các nhà đầu tư, bao gồm chủ nợ và chủ sở hữu sau khi trừ các khoản đầu tư cần thiết (vốn đầu tư vào tài sản cố định và vốn lưu động thường xuyên) cho các hoạt động kinh doanh trong tương lai. 

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ là gì?

Báo cáo lưu chuyển tiền tệ là một báo cáo tài chính của công ty tổng hợp thu nhập và chi phí tiền mặt của một công ty, được chia thành 3 hoạt động: hoạt động kinh doanh, hoạt động đầu tư và hoạt động tài trợ. Báo cáo lưu chuyển tiền tệ được lập theo 1 trong 2 phương pháp: Phương pháp báo cáo lưu chuyển tiền tệ trực tiếp và phương pháp báo cáo lưu chuyển tiền tệ gián tiếp.

Dòng tiền chiết khấu là gì?

Dòng tiền chiết khấu tên tiếng anh là Discounted Cash Flow (viết tắt là DCF), đây là phương pháp định giá được sử dụng để ước tính giá trị các khoản đầu tư dựa trên dòng tiền trong tương lai. Khi phân tích DCF, người ta cố gắng tìm ra giá trị của một công ty ngày hôm nay, dựa trên dự đoán về việc công ty sẽ tạo ra bao nhiêu tiền trong tương lai.

Dòng tiền thông minh là gì? 

Các nhà kinh tế học ví dòng tiền thông minh như một chuyến tàu biết đường đến đích. Điều này có nghĩa là tiền thông minh là tiền biết cách đi đến những nơi có lợi nhuận, nơi có lợi nhuận cao. 

Dòng tiền đều là gì?

Dòng tiền đều là dòng tiền gồm các khoản bằng nhau xảy ra qua một thời gian nhất định. Cùng với đó dòng tiền đều được chia thành: 

– Dòng tiền đều thông thường hay dòng tiền đều xảy ra ở cuối kỳ 

– Dòng tiền đều đầu kỳ (annuity due) xảy ra ở đầu kỳ 

– Dòng tiền đều vô hạn (perpetuity) xảy ra cuối kỳ và không bao giờ chấm dứt. 

Ví dụ: Về dòng tiền đều thông thường, dòng tiền đều đầu kỳ và dòng tiền đều vô hạn.

Bác Tư vừa nghỉ hưu và nhận được một khoản trợ cấp là 200 triệu. Bác xem xét những phương án đầu tư tiền để có thu nhập bổ sung cho chi tiêu hàng năm. 

Phương án 1: Gửi 200 triệu đồng trong kỳ hạn 5 năm lãi suất 12%/năm nhận lãi theo định kỳ hàng năm với kỳ lãi đầu tiên nhận ngay khi gửi tiền. Cách này thu nhập của bác Tư là một dòng tiền đều đầu kỳ bao gồm 5 khoản mỗi khoản có giá trị là 24 triệu đồng (200 x 12% = 24 triệu đồng).

Phương án 2: Gửi 200 triệu đồng kỳ hạn 5 năm lãi suất 12,5%/năm nhận lãi theo định kỳ hàng năm với kỳ lãi đầu tiên nhận một năm sau khi gửi tiền. Thu nhập lãi của bác Tư là một dòng tiền đều cuối kỳ bao gồm 5 khoản mỗi khoản có giá trị 25 triệu đồng (200 x 12,5% = 25 triệu đồng)

Phương án 3: Thay vì gửi ngân hàng thì bác Tư sẽ mua cổ phiếu ưu đãi của một công ty cổ phần và hàng năm hưởng cổ tức cố định 12%. Với cách này thu nhập lãi của bác Tư là một dòng tiền đều vô hạn bao gồm các khoản tiền 24 triệu đồng (200 x 12% = 24 triệu đồng) nhận được hàng năm mãi mãi (Giả định rằng hoạt động công ty tồn tại mãi mãi và hàng năm công ty đều có lợi nhuận để trả cổ tức ưu đãi cho bác Tư).

Dòng tiền không đều là gì?

Dòng tiền không đều tên tiếng anh là uneven or mixed cash flows, đây là loại dòng tiền bao gồm các khoản tiền không bằng nhau trong một thời kỳ nhất định. Dòng tiền này phổ biến hơn so với dòng tiền đều. Đa phần doanh thu, chi phí, lợi nhuận của doanh nghiệp, chủ cửa hàng đều không thuộc dòng tiền không đều. 

Ví dụ: Doanh thu bán quần áo của một cửa hàng vào tháng 4 là 60.000.000 đồng/tháng. Nếu theo định nghĩa dòng tiền đều, thì doanh thu mỗi ngày = 60.000.000/30 = 2.000.000 đồng. Tuy nhiên, thực tế không phải ngày nào cửa hàng cũng bán được 2.000.0000 đồng, sẽ có ngày bán ít hoặc nhiều hơn con số đó.

Dòng tiền sau thuế là gì?

Dòng tiền sau thuế là thước đo hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, đó là yếu tố phản ánh rõ nhất về sự tồn tại và phát triển của công ty. Dòng tiền sau thuế càng cao chứng tỏ lợi nhuận mà công ty có được càng lớn.

Phân biệt dòng tiền thuần và lợi nhuận

Tiêu chí  Dòng tiền thuần Lợi nhuận 
Khái niệm  Dòng tiền là tổng lượng tiền mặt di chuyển vào và ra khỏi doanh nghiệp tại bất kỳ thời điểm nào.  Lợi nhuận là khoản chênh lệch giữa doanh thu của doanh nghiệp và chi phí mà doanh nghiệp đó đầu tư vào hoạt động sản xuất để đạt được mức doanh thu đấy. Lợi nhuận được xem là kết quả tài chính cuối cùng của các hoạt động kinh doanh sản xuất của doanh nghiệp.
Công thức  Dòng tiền thuần = Dòng tiền vào – Dòng tiền ra Lợi nhuận = Doanh thu – Chi phí
Phân loại  Dòng tiền hoạt động, dòng tiền đầu tư và dòng tiền tài trợ. 

  • Doanh thu bán hàng 
  • Tài sản lưu động
  • Các khoản thanh toán bằng tiền mặt và các khoản tương đương tiền 
  • Chi phí hoạt động (hoạt động hàng ngày)
  • Thanh toán các khoản vay và các hoạt động tài trợ 
Lợi nhuận có thể được chia thành ba loại; lợi nhuận gộp, lợi nhuận hoạt động và lợi nhuận ròng. 

  • Thu nhập sau chi phí 
  • Các khoản thanh toán bằng tiền mặt và các khoản tương đương tiền 
  • Thu nhập chịu thuế 
  • Tiền cho cổ đông 
Các yếu tố chính 
  • Dòng tiền đề cập đến số dư ròng tiền đang chuyển vào và ra khỏi doanh nghiệp 
  • Dòng tiền bao gồm hai phần; dòng tiền vào và dòng tiền ra. 
  • Một doanh nghiệp có lợi nhuận nhằm mục đích duy trì một dòng tiền dương bằng cách quản lý chi phí theo thời gian và giữ cho các khoản nợ thấp
  • Dòng tiền hoạt động, đầu tư và tài trợ là tất cả các thành phần của dòng tiền kinh doanh tổng thể  
  • Một công ty bền vững sẽ giữ báo cáo lãi và lỗ theo dòng tiền trong một khoảng thời gian 
  • Lợi nhuận là khoản tiền mặt mà một doanh nghiệp có sau khi tất cả các chi phí đã được thanh toán 
  • Một doanh nghiệp bền vững sẽ có lợi nhuận dương – có nghĩa là nó có thể thanh toán tất cả các khoản nợ, chi phí hoạt động và công nợ mà vẫn thu được doanh thu 
  • Lợi nhuận có thể được phân loại là lợi nhuận gộp, lợi nhuận hoạt động và lợi nhuận ròng
  • Lợi nhuận có thể được phân phối cho chủ sở hữu và cổ đông của doanh nghiệp dưới hình thức trả cổ tức, hoặc nó có thể được tái đầu tư trở lại vào doanh nghiệp. 
Điểm khác biệt  Sự khác biệt chính giữa lợi nhuận và dòng tiền là dòng tiền đề cập đến tất cả các khoản tiền chảy vào và ra khỏi một doanh nghiệp, và lợi nhuận bao gồm số tiền còn lại sau khi tất cả các chi phí đã được thanh toán. 

Dòng tiền có một phổ rộng; bao gồm dòng tiền vào và ra, nó là một thuật ngữ đề cập đến sự di chuyển của bất kỳ và tất cả tiền mặt được đưa vào và phân phối bởi doanh nghiệp. 

  • Một doanh nghiệp có lợi nhuận nhằm mục đích duy trì một dòng tiền dương, có nghĩa là nó đang mang lại nhiều hơn những gì nó đang phân phối. 
  • Bằng cách giữ một dòng tiền dương, một doanh nghiệp sẽ có thêm doanh thu để phân phối lại cho chủ sở hữu và cổ đông của mình. Số tiền còn lại này là lợi nhuận.

Dòng tiền và lợi nhuận không phải là những thuật ngữ mâu thuẫn quá nhiều, mà là những yếu tố bổ sung cho quy trình tài chính của doanh nghiệp. 

Cách dòng tiền và lợi nhuận điều chỉnh 
  • Để một doanh nghiệp tạo ra lợi nhuận, nó phải tạo ra thu nhập (dòng tiền)
  • Các doanh nghiệp có lợi nhuận sẽ quản lý dòng tiền bằng cách hợp nhất các chi phí hoạt động và các khoản nợ
  • Các công ty có thể sử dụng lợi nhuận để tái đầu tư vào doanh nghiệp, điều này có thể dẫn đến dòng tiền thấp hơn trong một khoảng thời gian 
  • Dòng tiền hoạt động, đầu tư và tài trợ là tất cả các thành phần của dòng tiền kinh doanh tổng thể
  • lợi nhuận gộp, lợi nhuận hoạt động và lợi nhuận ròng là tất cả các loại thu nhập có lãi của một công ty 
  • Dòng tiền dương thường sẽ tạo ra lợi nhuận dương 

 

Vai trò của việc quản lý dòng tiền

  • Kiểm soát, tăng số tiền và tốc độ dòng tiền vào; giảm thiểu số tiền, tốc độ dòng tiền ra.
  • Thiết lên kế hoạch vay/trả tiền hiệu quả, tăng tín dụng với ngân hàng, nhà đầu tư và nguồn cung cấp.
  • Tận dụng tối đa các cơ hội giảm thiểu chi phí như % hoa hồng mua hàng hay đơn giản hóa chi phí vận hành, sản xuất.
  • Dùng tiền mặt hiệu quả nhất khi có sẵn.
  • Cung cấp tài chính để mở rộng và phát triển kinh doanh
  • Tăng gắn kết với nhân viên khi có các khoản thưởng, đầu tư cơ sở vật chất và thanh toán lương đúng hạn.

Lý do dòng tiền thuần suy yếu

– Do không xây dựng được dự án ngân sách dự án chi tiêu lý tưởng, dẫn đến chi tiêu ngẫu nhiên và chi tiêu ngoài dự án, trong khi thu chi tiền mặt không cải thiện, dẫn đến dòng tiền âm. 

– Do việc quản lý tài chính yếu dẫn đến việc mất cân bằng tài chính mà không biết cách tháo gỡ. Chỉ chăm chăm chạy theo tiền lời mà không để ý đến các vấn đề khác như khả năng thu hồi nợ, hiểm họa từ nợ xấu.

Cách quản trị dòng tiền hiệu quả

Cách quản trị dòng tiền hiệu quả

Cách quản trị dòng tiền hiệu quả

Luôn có dự báo về dòng tiền 

Hãy sắp xếp dự báo cho dòng tiền của doanh nghiệp trong những năm, những quý tới. Dự báo về dòng tiền chính xác hoàn toàn có thể giúp công ty sắp xếp những rắc rối trước khi chúng xảy ra. 

Một bản dự báo dòng tiền hoàn chỉnh là sự tổng hợp của các thành phần bao gồm: Lịch sử thanh toán của của quý khách, đối tác, định hướng các khoản chi tiêu sắp tới và sự am hiểu để rõ hơn các vấn đề hoàn toàn có thể xảy ra phía nguồn cung cấp của 1 nhà quản lý thông minh. 

Hãy đặt ra dự đoán về những khoản phải thu bị chậm trễ, hay các khoản phải trả không được gia hạn. Các nhà quản trị cũng phải chắc chắn rằng mình sẽ không bỏ qua những chi phí khoản cố định phải thanh toán (Fixed costs) bao gồm chi phí thuê, nhập hàng, tiền lương và thuế, chi phúc lợi, trang thiết bị, quảng cáo,…

Cải thiện các khoản phải thu 

Để cải thiện được các khoản phải thu, chiến lược cơ bản nhất đó là: Cải thiện tốc độ công ty biến nguyên liệu thành sản phẩm, biến hàng hóa tồn kho thành các khoản phải thu và biến khoản phải thu thành tiền mặt. Tiếp đến sẽ cần một vài kỹ thuật để làm điều này: 

  • Cung cấp các ưu đãi giảm giá để quý khách hàng, đối tác thanh toán hóa đơn một cách tốc độ hơn.
  • Yêu cầu khách hàng, công ty đối tác thanh toán tiền hàng tại thời điểm đặt hàng nhiều nhất rất có thể.
  • Thải trừ các hàng tồn kho, lỗi, cũ với bất kỳ thứ gì mà doanh nghiệp có thể nhận được.
  • Theo dõi và có cơ chế phù hợp với các khách hàng, công ty đối tác chi trả chậm

Quản lý các khoản phải trả 

– Các doanh nghiệp hay cá nhân nên tận dụng tối đa các điều khoản thanh toán của các chủ nợ, ngân hàng, nhà phân phối. Nếu như khoản thanh toán đáo hạn trong 30 ngày, hãy thực hiện thanh toán vào ngày cuối cùng khi đến hạn, các doanh nghiệp vẫn sẽ duy trì quan hệ hợp tác tốt với các chủ nợ, ngân hàng trong khi vẫn duy trì việc dùng tiền một cách hiệu quả. 

– Giao tiếp với các nguồn cung cấp để họ hiểu biết tình hình tài chính của doanh nghiệp. Nếu như công ty cần gia hạn thanh toán, sự tin cậy và hiểu biết của họ là một trong những điều kiện cần thiết nhất. 

– Nên xem xét cẩn thận gợi ý những khuyến mại của nhà phân phối cho các khoản thanh toán sớm. 

– Không nên tập trung vào giá thấp nhất khi chọn nguồn cung cấp, đôi khi các điều khoản chi trả sẽ linh hoạt hoàn toàn có thể đem lại cho doanh nghiệp nhiều lời so với vốn hơn. 

Vậy trên đây là một số thuật ngữ về dòng tiền, cùng với đó là những thông tin liên quan về cách quản trị dòng tiền sao cho hiệu quả của doanh nghiệp. Hy vọng với những thông tin trên, bạn đọc sẽ hiểu thêm về kiến thức tài chính nói chung cũng như kiến thức về dòng tiền nói riêng. 

Đánh giá bài viết

Tôi là Phương Anh - Một biên tập viên chuyên về lĩnh vực tài chính, với nhiều năm tìm hiểu về thị trường chứng khoán cũng như đầu tư, tôi hy vọng những kiến thức mà tôi tích góp được có thể hỗ trợ bạn phần nào trong công việc đầu tư của mình.

dang-ky-dau-tu-nhat-nam

ĐĂNG KÝ TƯ VẤN MIỄN PHÍ NGAY

    BÀI VIẾT CÙNG CHUYÊN MỤC